GOTZAInAREN ELiZ-GUTUNA
INTZA, 1772

http://mediateka.fonoteka.com

Nafarroako Gobernua - Gobierno de Navarra
Euskarabidea - Instituto Navarro del Vascuence 
Nafarroako Euskararen Mediaketa - Mediateca del Vascuence de Navarra
http://mediateka.fonoteka.com

Iturria:
Jose M. Satrustegi, 1987, Euskal testu zaharrak I, Euskaltzaindia, Iruña.
Bertsio informatiko honen egilea: 
Elea

Nafarroako Euskararen Mediaketak egindako lanak publikoak dira eta, Jabego Intelektualaren Legearen arabera jatorrizko idazlanak bestelako eskubiderik ez baleuka, nahi bezala erreproduzi daitezke.

GOTZAInAREN ELiZ-GuTUNA
INTZA, 1772

Ecusiric gure Erreguec arquizen direla elizetaco errentac gaizqui repartituric edo desigual eta motivo onengati erriec, eta Elizec bearlicetean adiñe ministro bague eta oetati bazuec errenta escasaquin eta onen medioz bear ezluquen bideetan, eta indecencietan parazeagati Elize eta errigucietan Ministro bear direnac edo combeni direnac, eta oc errenta suficienteaquiñ alimenta ditezen decencie onarequiñ Jangoicoaren Ministroac bezala, eta eman dezen doctriñe eta exemplo ona beren elizetan eracusten duel(a) Jangoicoaren leguea; ordenatu izandudu errezivizea informacioa obispadu bacoizeari obispoen medioz, Ciudade Ville, edo erri bacoizean zembat Parroquie zembat Abade, Retore edo Vicario diren, zembat Beneficio eta zenbat Cappillanie diren, eta erri bacoizean zembat Abade, Retore, Vicario edo Benfizietu combeni diren, bear diren bidean Sacramentuec sanoai eta enfermoai aministrezeco, eta Evangelio Santuco doctriñe eracusteco eta predicazeco, ordena onequin cumplizeco gure Obispo Jaunec, orain bi edo iru urte escatuzigun Abade, Retore eta Vicario guziei eman giñezola arazoia bacoize bere errietaco Jendearena, Abadeen, Beneficietuena, eta Capillauena, eta Estudianteena Serore edo Sachristauena, eta Cappellaniena, nor diren errentaoen gucien patronoac eta nola pagazen zazquien elizeco Ministroai errentac, diruten edo laboretan zembat labore ganadu edo frutu Juntazen den urteoro amarren bacoizean aterazen dela contue bost urteco amarrenac bataz beste componzen direla eta Erri bacoizean labore ganadu edo frutuec zer precio duen urtebataz beste, Elizec vecindaderic lurric, edo zenso beren favorecoric duen edo errico errentetatic probechuric duen urtean zembat persona ilzen diren, eta zembat Jaio eta ezconzen diren erri bacoizean, eta ozaz zer probechu duen elizeco Ministroac eta erri bacoizean zembat apez manten ditezquean dezencierequin, oen guzien arrazoia eman guenauquen alguenzan moduen Obispo Jauneri orduen, bañe nolabaite au gauze bat aiñ importanzie andicoa, ez Egun batecoa edo urte bazuetacoa baizi seculecoa, eta pisue naidu gure Obispo Jaunec Juan cuidadu andierequin gauzonetan eta argati bialzendu berriro orain Erregueren ordena publica didiñ Elizetan igandebatean Meza nagusien, adizera ematen dela Jende guzieren aurrean, iñorc eztezan izan ignorancierric.

Erreguerequiñ Obispo Jauneren intencioa da bada, emendi aurrera ordenatu bearduen guziec izan dezen errenta suficientea dezencie onarequin manten ditezquean bezala beren correspondizen zaten familierequiñ, onetaraco escazen du len esan duden bezala informacioa edo arrazoia, lendabizicoa zembat erri diren erri bacoizean zembat Beneficio, Beneficietuec bertan bizi diren edo zer obligacio duen, zenbat Parroquie Elize edo Capille publico Meza esaten denac diren erribacoizean, Parroquie bacoizean zembat vecino diren; animen cargue duenac zer errenta, amarren derecho, edo probechu duen; Beneficioac eta Capellanie erri bacoizean direnac, edo Patronoac ematen dituen, edo odol bidez datozen oc zer cargaduen, eta zer errenta duen.

Bigarrena Erri bacoizean zembat Abade, Benefizietu, eta Capellan combeni diren eta zeiñ Capellanie zeñequiñ unitu ditezquean, zeiñ Beneficio zeñequiñ, eta oetati Abadieren errenta asco ezpada; Abadieri zeiñ unitu daquidicoan, eta onetaraco Patrono guziec eman dezela beren consentimentue, eta oraiñdaño Abade Retore Vicario Beneficietu eta Capellanenzat Obispadu gucietan izanduden renten tasa dela laburre edo chiquie oraiñ gauze guciec balio duenarequiñ, eta emandezala Obispoa(c) tasa berrie errentac añadizen zazquiela bacoizeri, demboraotan gauzec balio duen conformean, eta erri guzietan, nola ezbaitue igual balio gauzec, errenta ere ez dela facil guzietan, iguala señalazea baizi begiretu gauzen balioari, erri bacoizean apezac duen neque edo trabajueri Sacramentuen amistrezean sanoai, eta enfermoai eta conformidade onetan señaladiezela errenta ere; Abadeac nolabaitue carga eta trabaju geiego errenta erebear duela geiego trabajuen soportazeco, eta necesidaden socorrizeco beren buruec, alimentazecoaz gañeti izan dezen zerequiñ socorritu eta erri zeiñbeitetan vi parroquie badire eta errenta abade bat bañe geiego combeni badire eta errenta ezpada suficientea eta eziñ compondu bada bestela añadi daquiola premicietati, Abade bat baizi ezten lecuen onenzat ezpada errenta bastantea oniere añadidaquiola premicieti, edo amarreneti bada eziñ dautequeala erri guzietan Abade bat berere bague eta bestela bi erriteco Abadiez bat compondadille eta errenta oc onela compondu, eta Obispoac señalezen duen errentaren irugarren partera allegazen ez diren Beneficio eta Capellaniec izan ditezela escola maisuenzat Hospitaleenzat, gurasoric eztuen seme edo alaba pobreen dotezat, Elizetaco pobrenzat, edo Egercicio santuec egiteco seminarioenzat, eta oen gucien egiteco ematen diola Erreguec bere escue eta autoridadea Obispo Jauneri, onec avisetu edo zitatu eta bi illebeteren barrunen acuidezen patrono guciec emen escazen diren gauze gucien declaracioa eguitera eta consentimentue ematera. Ordena onen cumplizeco esaten du Obispoac preciso dela Obispadu gucico erriec ecustea eta nolaberac ezin ecusi baitizeque, partidu gucietara bialduco dituela Sacerdote eta Ministro edo escribau bat partidu bacoizera, oc esamiñe dicen lau testigo erri bacoizean testigooc bear duela izan ancianoac conciencie onecoac, eta emen escazen diren gauzen arrazoia eman dezaquenac, Araize, Larraune, Aresora, Leyzera, basaburubietara, eta Araquil guzire etorrico dela informacioa arzera Don Tomas de Marzol Aresoco Beneficietue berac naiduen Ministro edo escribauerequin, eta onen aurrean nola testigoac Juramentueren azpien declaracioa eguiten duen ecustera eta berac consentimentue ematera acudidezela Patrono guciec, eta ezpadue nai escumeca dizela eta au asco ezpada Erregeren ordena notificadiezela Justicies lagun eguiñ diezon Justiziec, eta alaere ezpadue obedecizen eman diezola contu Obispoari onec acudidezan Erregue(ga)na eta guc publica dezagule iñor eztezan izan ingnoranzieric.